Een mens is
altijd verantwoordelijk.
We bouwen met AI. We publiceren niet wat het maakt zonder het te lezen. Elke wijziging in onze code, elke pagina documentatie en elke blog gaat langs een mens voordat die naar buiten gaat. De mens blijft verantwoordelijk. De AI blijft gereedschap.
De regel
IBM zette dit in 1979 op een dia in een trainingsmap. Het is geen dag verouderd.
“A computer can never be held accountable, therefore a computer must never make a management decision.”
Wij zijn een human-in-the-loop-organisatie. Dat is één regel, en die geldt overal.
Niets van wat wij maken wordt gepubliceerd op gezag van een model. Code, documentatie, blogs, onderzoeksnotities: een mens leest het resultaat, beoordeelt het en beslist. Is er niemand langs geweest, dan gaat het niet live.
Verantwoordelijkheid is de hele reden. Een model kan zich niet verantwoorden voor een bewering. Het kan niet worden aangeklaagd, ontslagen of gevraagd wat het dacht. De mens die het publiceert kan dat wel, en doet dat ook. Als je hier iets leest, staat iemand van Conduction erachter.
Waar we het gebruiken
Vier plekken. Elke plek levert een concept op, en daarna neemt een mens het over.
We schrijven code met AI-agents.
Onze pijplijn heet Hydra. Een agent schrijft een wijziging, een tweede agent reviewt die, en een derde controleert op beveiligingsproblemen. Daarna doorloopt de wijziging dezelfde quality gates als elke andere pull request. Een ontwikkelaar leest het resultaat en merget het, of stuurt het terug.
Lees de Hydra-serie in de academy →We stellen documentatie op met skills.
Twee skills doen het meeste werk. De journeydoc-skill maakt van een echte klikronde door een app een tutorial, met schermafbeeldingen uit het draaiende product. De tutorial-skill schrijft de uitleg eromheen. Beide leveren een concept. Een mens controleert dat tegen het product voordat het live gaat.
Bekijk de academy →We gebruiken AI om bronnen te vinden en te lezen.
AI is goed in materiaal verzamelen en samenvatten. We zetten het in om standaarden, aanbestedingen, eerder werk en documentatie te vinden die we anders zouden missen. We controleren de bronnen die het teruggeeft. Een samenvatting is een startpunt, geen bronvermelding.
We gebruiken AI om onze teksten na te lopen.
Spelling, grammatica en helderheid. De meesten van ons schrijven in het Nederlands en publiceren ook in het Engels. AI helpt de fouten te vinden die daarbij horen, en maakt zinnen korter die te lang doorlopen.
Blogs en artikelen
Wij zijn ontwikkelaars. Geeks en nerds, in de kern. We schrijven code, geen blogs.
Goed schrijven betekent dat je in het hoofd van de lezer gaat zitten. Bedachtzaam zijn. Empathisch. Een model bouwen van andermans denken, zodat je kunt voorspellen wat iemand van een zin vindt voordat die hem leest.
Zo opgeschreven is dat ook ongeveer de functieomschrijving van een sociopaat. Daar kunnen we mee leven.
Het echte probleem is kleiner. We hebben gedachten die het delen waard zijn, en we zijn geen geboren schrijvers. AI is hoe die gedachte uit het hoofd op de pagina komt, in een vorm die een ander graag leest. Voor iemand met iets te zeggen en geen talent om het te zeggen is dat geen gemak. Het is onmisbaar gereedschap.
De waarde zit niet in volume. Iedereen kan eindeloos veel content genereren, en het meeste daarvan is slob. De waarde is juist het omgekeerde van volume: één specifiek idee, van één specifiek persoon, leesbaar gemaakt.
Het antwoord op de vraag achter deze paragraaf, heeft een mens dit geschreven of een machine, is dus dat een mens het geschreven heeft.
Het idee komt van een mens. Net als het onderwerp, de invalshoek en de kaders die we voor een stuk stellen. Het punt dat gemaakt wordt is een menselijk punt. De mening erin is een menselijke mening. Als een artikel ergens voor pleit, gelooft iemand hier in dat pleidooi en heeft die er zijn naam onder gezet.
De AI doet drie dingen, en dat zijn alle drie ondersteunende taken.
De AI is een onderzoeksmiddel en een schrijfhulp. Het is niet de auteur.
De redactie is mensenwerk. Een mens bepaalt wat erin gaat, wat eruit gaat en wat het stuk uiteindelijk zegt. Dat is het werk dat we niet uit handen geven.
Hoe dit zich verhoudt tot de AI-verordening
De transparantieregels van de Europese AI-verordening gelden vanaf 2 augustus 2026. We krijgen geregeld de vraag welke banner wij verschuldigd zijn, dus hier is het simpele antwoord.
Artikel 50(4) gaat over met AI gegenereerde of bewerkte tekst die wordt gepubliceerd om het publiek te informeren over zaken van algemeen belang. Twee dingen plaatsen ons daarbuiten, en elk daarvan is op zichzelf al genoeg.
Wij publiceren niet over zaken van algemeen belang. Wij schrijven over onze eigen software, hoe we die bouwen en hoe je die draait. Dat is een bedrijf dat over zijn eigen producten schrijft, geen journalistiek en geen publieksvoorlichting.
En het artikel zondert inhoud uit die door menselijke controle of redactie is gegaan, waarbij een persoon of organisatie de redactionele verantwoordelijkheid draagt. De eindredactie blijft hier in menselijke handen, en Conduction B.V. draagt die verantwoordelijkheid.
Artikel 50 is dus simpelweg niet van toepassing, en we hoeven nergens een banner op te zetten.
Deze pagina hebben we toch geschreven. Niet om aan een regel te voldoen, maar omdat je moet kunnen zien waar in ons proces de machine zit en waar de menselijke hand.
Artikel 50(1) gaat over AI-systemen die rechtstreeks met mensen communiceren: die moeten duidelijk maken dat je met een machine praat. Deze website heeft geen chatbot en geen AI-assistent. Niets hier praat terug. Waar onze producten AI gebruiken, staat dat bij het product beschreven en niet hier.
Artikel 4 is het artikel dat wél op ons van toepassing is. Sinds 2 februari 2025 vraagt het van iedereen die AI inzet om te zorgen dat de mensen die ermee werken het ook echt begrijpen. Geen certificaat, maar werkend begrip: waar het goed in is, waar het misgaat, en wanneer je het moet wantrouwen.
Wij zien dat als een kwestie van aannemen en opleiden, niet van papierwerk. Iedereen die hier werk oplevert, gebruikt deze tools lang genoeg om te weten hoe ze falen. En juist omdat een model met veel zelfvertrouwen vloeiende onzin produceert, leest er altijd een mens overheen voordat iets naar buiten gaat. We schrijven ons eigen lesmateriaal bovendien in het openbaar: de Hydra-serie in de academy laat zien hoe we met AI bouwen, zodat iedereen onze redenering kan controleren of overnemen.
AI bij Conduction.
Is er iets op deze site volledig door AI geschreven?
Nee. Alles wat hier staat is gelezen en goedgekeurd door een mens. Sommige pagina's begonnen als AI-concept, en de tutorials in de academy worden opgesteld met skills die het product vastleggen zoals het echt draait. Daarna controleert een mens dat concept tegen het product en redigeert het. Niets gaat ongelezen naar buiten.
Wie is verantwoordelijk als er iets niet klopt?
Wij. Een model kan geen verantwoordelijkheid dragen voor een bewering, dus laten we dat niet toe. De mens die de tekst goedkeurde of de code mergede is daarvoor aansprakelijk, en Conduction is dat als bedrijf. Vind je een fout, mail dan naar [email protected] en we corrigeren het.
Mergen AI-agents hun eigen code?
Nee. Agents openen pull requests en reviewen elkaar, en dat vangt veel af. De merge is een menselijke beslissing, en de wijziging doorloopt dezelfde quality gates als elke andere pull request: linting, statische analyse, tests en een securityreview.
Gebruiken jullie onze gegevens om modellen te trainen?
Nee. Wij trainen geen modellen op klantgegevens. Wat we verwerken, en waarom, staat in ons privacybeleid.
Verplicht de AI-verordening jullie deze pagina's te labelen?
Nee. Artikel 50 is niet op ons van toepassing, om twee losse redenen die elk op zichzelf al volstaan. Wij publiceren niet om het publiek te informeren over zaken van algemeen belang: wij schrijven over onze eigen software. En de eindredactie blijft in menselijke handen, wat het artikel expliciet uitzondert, waarbij Conduction B.V. de redactionele verantwoordelijkheid draagt. Er is dus geen banner verschuldigd. We publiceren deze pagina toch, omdat je moet kunnen zien waar in ons proces AI zit en waar de menselijke hand.
Welke delen van een blog zijn van de auteur zelf?
Het idee, het onderwerp, de invalshoek, het betoog en de conclusie. Die zijn elke keer van een mens. AI levert bronmateriaal, een spellingcontrole en suggesties voor de formulering. De auteur bepaalt wat blijft staan.